Schody na konstrukcji stalowej już stoją, a stolarz kończy montaż dębowych stopni. Wtedy okazuje się, że pierwszy lub ostatni stopień ma inną wysokość niż pozostałe. W naszej praktyce częstą przyczyną jest pominięta w pomiarze grubość posadzki, a ponieważ stal powstaje przed posadzką i drewnem, różnicę widać dopiero przy montażu stopni. Poniżej wyjaśniamy, jak do tego dochodzi, jak pracujemy ze stolarzem i o co zapytać przed zamówieniem.
Najważniejsze informacje
- Grubość posadzki na obu poziomach trzeba znać, zanim utniemy pierwszy profil, bo później błąd zostaje w stali.
- Typ konstrukcji wybiera się przed pomiarem, bo od niego zależy, jak i gdzie opiera się stopień.
- Stal robimy my, a drewno i montaż schodów robi stolarz, a obie strony pracują na jednej liście wymiarów.
Dlaczego pierwszy i ostatni stopień bywają inne?
Stal powstaje według wymiarów z pomiaru. Jeśli pomiar nie uwzględnia posadzki, która dopiero powstanie, różnicę przejmują pierwszy i ostatni stopień. Wysokość kondygnacji liczy się razem z warstwami wykończenia podłogi, a schody najlepiej montować po ułożeniu posadzki, bo wtedy znamy jej rzeczywistą grubość, a pominięcie okładziny to typowy błąd.
Jak to wygląda w liczbach? Posłuży nam przykład, który ilustruje mechanizm, a nie opisuje konkretnej budowy. Wysokość między surowymi stropami wynosi 280 cm, a schody mają 16 stopni po 17,5 cm. Na dolnej kondygnacji przybędzie 1,5 cm posadzki, a na górnej 2 cm. Konstrukcję wykonano pod surowe stropy, więc pierwszy stopień spada do 16 cm, a ostatni rośnie do 19,5 cm. Pozostałe zostają po 17,5 cm. Gdyby grubości posadzek uwzględniono w pomiarze, każdy stopień miałby około 17,5 cm.
Jakie konstrukcje wykonujemy?
Najczęściej wykonujemy pięć rozwiązań:
- schody z bocznymi palikami z blachy,
- schody na belce centralnej z blachy,
- schody na belce centralnej z profilu,
- schody na profilu HEB,
- schody półkowe.
Nazwy rodzajów schodów nie są na rynku jednolite, a ta sama nazwa bywa używana dla różnych rozwiązań, dlatego przy zamówieniu pokaż nam rysunek albo zdjęcie, a nie samą nazwę. Typ konstrukcji ustalamy przed pomiarem, bo od niego zależy, jak i gdzie opiera się stopień.
Schody z bocznymi palikami z blachy.
Schody na belce centralnej z profilu.
Jak dzielimy pracę ze stolarzem?
Przykładem takiego podziału jest realizacja ze stolarzem Piotrem Konkolem z września 2026 r. W MAPALU wycięliśmy i zespawaliśmy stalowe policzki z profili prostokątnych 80×40 mm, sprawdziliśmy kąty i wymiary pod stopnie, a na koniec wykończyliśmy konstrukcję na biały mat. Stolarz wykonał drewniane stopnie i zamontował schody.
Tak wygląda podział, który stosujemy przy schodach ze stolarzem:
| Kto | Za co odpowiada |
|---|---|
| Inwestor lub projektant | grubość posadzki na obu poziomach, otwór w stropie, decyzje o wykończeniu, w tym kolor |
| MAPALU | pomiar na miejscu, cięcie i spawanie stali, kąty i wymiary pod stopnie, zabezpieczenie konstrukcji |
| Stolarz | drewniane stopnie, dobór drewna i kontrola jego wilgotności, mocowanie stopni i montaż schodów |
| Konstruktor | nośność, dobór profilu, ściana lub strop, o które opiera się konstrukcja |
W tej realizacji zastosowano profil 80×40 mm, ale przy innych schodach profil i rozpiętość określa konstruktor, który zna obciążenia i sposób mocowania.
Jak wygląda realizacja i gdzie najłatwiej o błąd?
- Konsultacja i pomiar na miejscu. Już tu trzeba znać typ konstrukcji i grubość posadzki na obu poziomach, bo później nie da się ich uwzględnić bez poprawek w stali.
- Projekt. Doprecyzowujemy wymiary, a stolarz potwierdza grubość stopni, żeby obie strony pracowały na tej samej liście.
- Produkcja. Tniemy, spawamy i zabezpieczamy antykorozyjnie elementy według zatwierdzonych wymiarów.
- Montaż. Konstrukcję najlepiej zamontować po ułożeniu posadzki, a stopnie mocuje stolarz.
- Odbiór. Inwestor odbiera schody po tym, jak stolarz zamontuje stopnie.
Błąd w pomiarze zostaje w stali.
Co ustalić przed cięciem stali?
Przed cięciem stali spisujemy razem ze stolarzem i inwestorem:
- wysokość między gotowymi posadzkami na obu poziomach,
- wymiary otworu w stropie,
- typ konstrukcji i sposób jej oparcia, czyli na posadzce i stropie albo na ścianie,
- grubość stopnia,
- zabezpieczenie stali i kolor,
- osobę, która mierzy i zatwierdza wymiary.
Wymiary biegu, wysokość stopnia i balustradę zatwierdza projektant, bo zależą od rodzaju budynku, a my ich tu nie podajemy.
Drewno na stali: na co zwrócić uwagę?
Konstrukcję stalową łączymy z drewnianymi trepami z dębu lub jesionu, a także ze stopniami z blachy ryflowanej. Drewno pracuje. Zmienia wymiary wraz z wilgotnością, więc stopnie powinny mieć wilgotność odpowiednią do wnętrza, a stolarz powinien mocować je tak, żeby mogły się rozszerzać i kurczyć. Przed montażem warto zapytać go o wilgotność drewna.
Stal zabezpieczamy antykorozyjnie odpowiednio do warunków, w jakich będą stać schody. W podeście ze schodami dla przedszkola w Redzie szkielet stalowy o masie 4617 kg ocynkowaliśmy ogniowo, a docelowo zostanie obudowany drewnem.
Najczęstsze pytania
Jak grube powinny być dębowe stopnie na stalowej konstrukcji?
Nie ma jednej wartości, bo grubość stopnia zależy od rozstawu podpór, gatunku drewna i obciążenia, dlatego dobiera ją stolarz razem z konstruktorem. My potrzebujemy ustalonej grubości przed cięciem stali.
Kto robi pomiar schodów?
Pomiar na miejscu inwestycji wykonujemy na początku realizacji, po konsultacji z klientem. Warto umówić go po ustaleniu posadzki, żeby uwzględnić jej grubość na obu poziomach.
Czy schody na stalowej konstrukcji we wnętrzu trzeba cynkować?
Ochronę dobiera się do warunków użytkowania. Według ISO 12944-2 ogrzewane wnętrze z czystą atmosferą to kategoria C1, czyli środowisko o bardzo niskiej agresywności. Na zewnątrz stosujemy m.in. cynkowanie ogniowe.
Ile kosztują schody na konstrukcji stalowej?
Cena zależy od typu konstrukcji, wymiarów, zabezpieczenia stali i wykończenia drewna, dlatego nie podajemy kwot. Wycenę stalowej konstrukcji przygotowujemy na podstawie rysunku, zdjęć lub wymiarów.
Podsumowanie
Nierówne stopnie często biorą się z pominięcia grubości posadzki, dlatego wymiary na obu poziomach trzeba uzgodnić przed cięciem stali. Jeśli planujesz takie schody, prześlij rysunek, zdjęcia albo wymiary przez formularz wyceny, a doradzimy rozwiązanie wykonawcze i przygotujemy wycenę. Więcej o schodach, które wykonujemy, znajdziesz na stronie o schodach metalowych.